Trong mọi bộ hồ sơ di trú, dù là bảo lãnh gia đình, đầu tư, việc làm hay du học, luôn có đúng một người đứng ở vị trí trung tâm. Người đó là đương đơn. Hiểu sai vị trí này là nguồn gốc của phần lớn những rắc rối mà người ta gặp về sau, và nó thường bị hiểu sai ngay từ ngày đầu.
Định nghĩa ngắn nhất
Đương đơn là người mà hồ sơ được nộp cho, tức người sẽ nhận được tư cách pháp lý nếu hồ sơ thành công. Tên người đó nằm trên đơn chính, và mọi giấy tờ khác đều xoay quanh người đó.
Chữ này không nói về ai bỏ tiền, ai làm thủ tục, hay ai quyết định trong gia đình. Nó chỉ nói về một điều: ai là chủ thể của quyền được xin.
Ba vai thường bị lẫn
Vai thứ nhất là đương đơn, người xin tư cách. Vai thứ hai là người bảo lãnh, người đã có tư cách ở nước đến và đứng ra đề nghị cho đương đơn. Vai thứ ba là người phụ thuộc, người đi theo đương đơn nhờ quan hệ gia đình.
Ba vai này có ba bộ quyền và nghĩa vụ khác nhau. Một người có thể là đương đơn trong hồ sơ này và người bảo lãnh trong hồ sơ khác, nhưng trong một bộ hồ sơ cụ thể thì vị trí là cố định.
Vì sao vị trí quan trọng đến thế
Mọi điều kiện của chương trình được đo trên người đương đơn: tuổi, trình độ, kinh nghiệm, sức khoẻ, lý lịch tư pháp, khả năng tài chính. Người phụ thuộc chỉ bị kiểm ở mức nhẹ hơn nhiều.
Nghĩa là chọn ai làm đương đơn có thể quyết định hồ sơ đủ điều kiện hay không. Cùng một gia đình, đặt người vợ hay người chồng vào vị trí này có thể cho hai kết quả khác nhau.
Đương đơn chịu trách nhiệm về mọi chữ
Đây là điều ít người lường trước. Khi bạn ký vào đơn, bạn xác nhận rằng toàn bộ thông tin trong hồ sơ là đúng, kể cả phần do người khác điền giúp.
Công ty dịch vụ điền sai, người thân khai hộ thiếu, luật sư nhầm một con số, tất cả đều quy về người ký tên. Lời giải thích rằng bạn không biết hầu như không bao giờ được chấp nhận.
Hồ sơ mang tên bạn suốt đời
Mỗi lần nộp, tên bạn được ghi vào hệ thống của cơ quan di trú nước đó, cùng với kết quả. Chấp thuận, từ chối, rút đơn, tất cả đều được lưu.
Những lần sau, dù cách nhiều năm và dù xin chương trình khác, hồ sơ cũ vẫn hiện ra. Đây là lý do việc nộp bừa cho đủ cửa là một chiến lược tồi hơn nhiều so với vẻ ngoài của nó.
Đương đơn có thể là trẻ em
Trong một số loại hồ sơ, người đứng tên là một đứa trẻ, chẳng hạn khi cha mẹ đã ở nước ngoài bảo lãnh con. Khi đó cha mẹ ký thay nhưng đương đơn vẫn là đứa trẻ.
Điều này có hệ quả thật: mọi điều kiện về tuổi được tính trên đứa trẻ, và mốc tuổi có thể trôi qua trong lúc chờ. Đây là một trong những rủi ro về thời gian nghiêm trọng nhất trong lĩnh vực này.
Người đại diện không phải đương đơn
Luật sư hoặc công ty tư vấn được uỷ quyền làm việc với cơ quan di trú thay bạn. Họ nộp giấy tờ, nhận thư, trả lời yêu cầu bổ sung.
Nhưng họ không đứng tên và không chịu hậu quả pháp lý của hồ sơ. Nếu quan hệ giữa bạn và họ chấm dứt giữa chừng, hồ sơ vẫn là của bạn và bạn phải tiếp tục. Hãy luôn giữ một bản sao đầy đủ của mọi thứ đã nộp.
Một hồ sơ, một đương đơn
Vợ chồng cùng đi định cư không phải là hai đương đơn ngang nhau trong một hồ sơ. Thông thường một người là đương đơn chính và người kia là người phụ thuộc đi kèm.
Cách sắp xếp này có ảnh hưởng lâu dài: quyền của người phụ thuộc thường gắn với quan hệ hôn nhân, và nếu quan hệ đó chấm dứt trước khi có tư cách ổn định thì tình trạng của họ cũng thay đổi theo.
Đọc đúng chữ trong thư
Thư của cơ quan di trú dùng thuật ngữ rất chặt. Chữ chỉ đương đơn, chữ chỉ người bảo lãnh và chữ chỉ người phụ thuộc là ba chữ khác nhau, và yêu cầu gửi cho mỗi bên cũng khác nhau.
Đọc lướt rồi làm nhầm phần của người khác là lỗi phổ biến khiến hồ sơ bị chậm. Khi nhận thư, hãy xác định trước tiên: câu này đang nói tới ai.
Hỏi đáp
Người bỏ tiền có phải là đương đơn không?
Không nhất thiết. Nguồn tiền là một vấn đề riêng cần chứng minh, còn đương đơn là người xin tư cách.
Hai vợ chồng có thể cùng nộp hai hồ sơ riêng không?
Ở một số chương trình thì được và đôi khi có lợi. Nhưng phải khai rõ cả hai hồ sơ, giấu đi là khai báo không trung thực.
Tôi đổi ý muốn chuyển vị trí đương đơn sang vợ tôi được không?
Thường phải nộp hồ sơ mới chứ không sửa được hồ sơ đang chạy. Hãy tính kỹ trước khi nộp lần đầu.
Đương đơn có bắt buộc phải tự đi phỏng vấn không?
Gần như luôn có, vì phỏng vấn là để xác minh chính người đứng tên. Người đại diện không phỏng vấn thay được.